Onderwerp: Vetkoorden schroefas wel of niet aandraaien?

Mijn schroefas is, zoals op onderstaande foto gemonteerd, waarbij in de ruimte waar de 2 bouten uitsteken 2 vetkoorden zitten.




Bij rustig weer werkt alles prima, dat wil zeggen dat ik na een paar dagen varen misschien 25 cl water in de bilge heb. Maar zodra het ruw weer wordt is alles anders. Bij elke klap die de boot maakt komt er behoorlijk water via die schroefas binnen, en dan bedoel ik liters per uur.
Juist omdat de schroefas in een gewone situatie praktisch lekvrij is vraag ik me af of het wel verstandig is die bouten strakker aan te draaien, vanwege het gevaar dat die vetkoorden te heet worden. Of toch gewoon doen?
Frank

Zal wel meevallen met heet worden, is immers waterkontakt! Wel goed gelijkmatig indraaien en niet scheef stellen.

Normaal gesproken zou de schroefaskoker gevuld moeten zijn met (schroefas)vet, en dan is een klein beetje vet toevoegen voldoende om lekage te stoppen.
Op je foto zie ik geen vetpot oid, zit er inderdaad geen vet in de koker?

Slechts 2 vetkoorden is in mijn ervaring ook erg weinig. Is er ruimte om er nog eentje bij te leggen?

Bij te strak aandraaien kan ea inderdaad te heet worden, maar dat is alleen proefondervindelijk vast te stellen. Met kleine beetjes tegelijk en dan steeds de temperatuur checken.

Dirk

PS hoe lang zitten die vetkoorden er al in? Na verloop van tijd worden ze hard en doen ze het een stuk minder.

De vetkoorden zitten er 2 jaar in, maar hebben al wel iets van 10.000 nm ( zo uit mn hoofd ) met de boot meegedaan.
Geen idee of er vet in de koker zit, maar volgens mij zit er nergens een nippel om vet toe te voegen. Ik ga toch voor de zekerheid nog even kijken.
Frank

Kan ook gewoon watergesmeerd zijn hoor! Hoeft niet per definitie vetgesmeerd.


Hier een ouder topic. www.zeilersforum.nl/index.php/...ord-pakking?start=25

Proost schreef :
Kijk maar uit: je zou de eerste niet zijn met een donkerblauw uitgeslagen as van de hitte!
En inderdaad: ergens moet er vet in: bij watersmering alleen voor de vetpakking en bij vetsmering voor koker en buitenlager. Weet je overigens niet wat voor buitenlager je hebt? Vetsmering = bronzen bus, watersmering = rubberlager.

Weet je zeker dat het lekt bij de galand?, ik vind het wel typisch dat het harder lekt bij zwaar weer. Zou er niet ergens anders water binnen komen?

Vreemd inderdaad: draait de schroef dan hard mee (zal minder snel draaien dan motorend) of hangt de motor scheef op haar rubbers, evt meebewegend met golven?

Ik denk dat je ook aan een eventueel andere oorzaak moet denken. Als de afdichting goed functioneert bij goed weer en slecht bij flinke zeegang, dan kan er denk ik sprake van ongewone beweging in de schroefas bij zeegang. Zou het kunnen dat er iets met de uithouder of het lager aldaar, als die aanwezig is/zijn, aan de hand is waardoor er teveel beweging in de as zit bij zeegang?

Dit zal niet zo snel met het vetkoord te maken hebben, of het moet al helemaal verhard zijn en te weinig volume over hebben. Je zou kunnen kijken of het lukt om er nog een koord bij te leggen. Dit kan, mits voorzichtig aangepakt, ook als de boot in het water ligt. Normaal gesproken zal het aanwezige koord niet zomaar naar binnen komen als je de persbus eraf haalt.

Ik heb deze constructie nog nooit gezien. Wat (volgens mij) normaal is, is een stalen schroefaskoker met een binnen en buiten gland. De koker wordt dmv een nipple of vaste pomp vol vet gezet en wordt regelmatig bijgevuld met vet. Als de koker goed gevuld is met vet is het voldoende om de binnen gland slechts heel licht (kan zelfs met de hand) aan te drukken. Goed weer of slecht weer mag nauwelijks invloed hebben op de lekkage. Ik heb enkele keren het vetkoord vervangen terwijl de boot gewoon in het water lag, het vet in de koker moet het meeste water al tegenhouden.

is deze constructie wel orgineel? Aan de lekkage te oordelen is de koker niet gevuld met vet? Hoe wordt dan het buitenlager gesmeerd? een rubberlager met watersmering lijkt mij ook niet aannemelijk omdat er geen water door de koker kan stromen, je moet voor watersmering toch wel een beetje stroming in het water hebben.
Hoe ziet de totale constructie er uit?

Er zit geen smeernippel op. Dus het lijkt me onwaarschijnlijk dat er vet in zit. Toen ik 2 jaar geleden een nieuwe schroefas heb laten plaatsen is het op deze manier opgeleverd. Het lijkt me ook onwaarschijnlijk dat het water op een andere plek binnenkomt. Trouwens met slecht weer bedoel ik meer dan 35 knopen wind op een oceaan met 5 meter deining of meer. En dat is nou niet het moment om de boel open te leggen en met een zaklampje te gaan kijken .
Buiten, onder de boot gaat de schroefas door een rubber buitenlager dat ook vervangen is. Tijdens het zeilen heb ik de schroefas altijd geblokkeerd staan.
Frank

Aad77 schreef :
Proost had een watergesmeerd gland maar dat schijnt niet te kunnen zonder extra vet.
Daar zorgt het vetkoord wel voor en als je dat er in doet, ga je niet eerst een kwak vet er in zetten anders dan om de montage te vergemakkelijken. Heet niet voor niks watergesmeerd. Gland zorgt alleen voor afdichting.

Wanneer je niet iets kunt afstellen, moet je er af blijven. Dan wordt het ook niet een blauwe as.

Ik ben het niet eens met het feit dat deze construktie vet nodig heeft. Ik heb zelf een galandafdichting van vetus en die is op een paar drupjes na dicht tijdens de vaart. Ook ongeacht de snelheid en wind en goven

Hurley Ruud schreef :
Bedoel je iets als "wetenschap is ook maar een mening", is dit wel een feit of bevalt je dat feit niet!?

Mijn Loper had ook zo'n vetkoordafdichting in een water niet vet gesmeerde afdichting. Er werd niet eens water geïnjecteerd. Ging prima; een paar druppeltjes tijdens het varen en werd nooit warmer dan handwarm.

Er zit voldoende ruimte om de flens aan te draaien volgens je foto. Mijn boot heeft dezelfde constructie maar dan met vetpot achter de flens.
Tijdens aandraaien van de flens waarachter het vetkoord zit de schroefas tornen, dan voel je meteen of die te zwaar draait. De koord bestaat uit 3 of meer rondingen waarvan de sneden tegenover elkaar horen te liggen.
Je kunt voorzichtig de flens losdraaien (neem aan dat de boot te water ligt) en als er niet teveel water uitkomt vet toe voegen.
Als de boot droogstaat, vetkoord vervangen, omdat er geen vetnippel op de koppeling zit.
Er is geen stuwdruklager aanwezig, dat houdt in dat wanneer je veel zeegang hebt, de motor op de dempers ook flink gaat hangen en daardoor speling op de afdichting veroorzaakt.

Bedankt voor alle reacties. Vandaag ga ik de flens iets aandraaien, net zolang tot ik voel dat de as teveel weerstand krijgt en dan ietsjes losser. Vervolgens vanaf volgende week ca. 10 dagen varen, en daarna laat ik hier weer horen hoe het inmiddels gaat.
Frank

Deel de mening dat het niets met de vetkoorden van doe heeft,daar komen geen liters water door bij slecht weer en verder maar een paar druppels.

Ok,duidelijk Henkvd, over een paar weken post ik hier hoe het afgelopen is.
Frank

henkvd schreef :
Van meningen kunnen we niet uitgaan, ervaringen wel.
Ik heb in ieder geval ervaren dat wel degelijk liters kunnen lekken door de pakking. 1 keer wat langere tijd op de motor en niet aandraaien van de vetpot.
Aandraaien van de flens heeft toen de lekkage gestopt.
Vergis je niet hoe de motor aan de schroefas gaat hangen bij wat zachtere (oudere) dempers en onder helling.
O, en Frank, kijk ook de motoruitlijning even na.

TS hééft dus geen vetpot. Echter de pakkingen dienen ook onder lichte druk te staan zodat ze zich om de as kunnen aansluiten om af te gaan dichten.

Bij mijn Loper heeft een of andere onverlaat (ikzelf) er één pakkingsring teveel bijgedrukt, dusdanig diep dat die er niet meer met een een haakje uit te trekken was, maar het geheel zat zó vol dat de schroefdraad in de gland te kort geworden was om de bus er op te kunnen draaien. Dat lekte in het begin behoorlijk (liters per uur motoren). Tot het moment dat de boot verkocht is heeft hier (noodgedwongen) een houten plaatje met wat ijzerdraadjes achter gezeten om er wat spanning op te houden.

Op jouw foto zie ik nog zo'n 5 mm vrije draad om er evt een pakkingsring bij te leggen. Indien je dat van plan bent, vergewis je er dan van dat die draad daar lang genoeg voor is. Béter is om (als je droog staat) de oude pakkingen te verwijderen, dat ziet er (net als bij mijn Loper) vrij nauw uit: indien je de pakkingdrukker geheel tegen de KK aanschuift heb je zo'n 5 cm ruimte om met een haakje langs de as te kunnen proberen de oude (hardgeworden denk ik) pakkingen eruit te prutsen...

Succes, hoop dat een beetje aandraaiien voldoet op dit moment

Mijn Loper begon zelfs stilliggend in de box op een gegeven moment flink te druppelen.
Het bleek dat er helemaal niks meer van de vetkoord over was. Twee nieuwe erin en toen was het weer ok.

Frank, als er werkelijk vetkoord inzit, heb je een pakkingtrekker nodig zoals onderstaand geval.
Deze is 18cm lang en heeft een "kurkentrekker"punt op een flexibele schacht, zodat je er ook nog mee om een bocht kan werken.



Mocht je zoiets nodig hebben en hem daar niet kunnen vinden, dan wil ik hem wel - gratis -opsturen.
Heb geen idee hoelang dat gaat duren en of jij er op wil wachten.
Laat maar weten hoe of wat.

Weer bedankt voor de toevoegingen!
@Albert 45, dankjewel Albert, maar ik ga nu niets eruit frunniken, alleen maar een beetje aandraaien. Als het enigszins niet nodig is doe ik er ook geen extra vetkoord in, en verder als de boot eind van het jaar op de kant ligt de vetkoorden vervangen.
Frank

Een reden zou kunnen zijn dat in ruwe zee het jacht van tijd tot tijd diep ingedompeld word wat de waterdruk aanzienlijk verhoogd. In ruw weer is het water vaak verzadigd met luchtbelletjes en dat “verdunde” water laat een boot ook dieper inzakken.
Ons bootje heeft slechts 65 cm vrijboord ( is een ex visser ) en die 65 cm worden in ruwe zee van tijd tot tijd zowat nul. Golven kruipen wel eens tot op dek niveau. Dat betekend een extra druk van een halve bar. Een halve bar extra op zo´n vetkoordje is aanzienlijk.
De gland moet zoveel druk op de vetkoorden uitoefenen dat de as nog goed met de hand te draaien is. En er moeten borgmoeren achter de moeren zitten.

Zit je met een halve BAR extra op 5 meter diepte, loopt ie lekker vol. Zal wel wat minder zijn.