Onderwerp: kompas op stalen boot?

Ik ben de boot van mijn duitse buurman electrisch aan het upgraden, de apparatuur was nog uit 1975...

Nu vroeg hij ook terloops om een magnetisch kompas, maar ik wist eigenlijk niet hoe dat werkt. Vandaar deze vast domme vraag:

Is het te doen een magnetisch kompas op een stalen schip (domkruiser)? en zo ja, hoe?

Lastig eenduidig te beantwoorden, maar dat vermoedde je misschien al.
Soms gaattut, soms gaattutnie.
Het kompas moet natuurlijk zo ver mogelijk van het staal gemonteerd worden. Hoe ver precies? Proberen! En als het lijkt te lukken, dan zal het kompas goed gecompenseerd moeten worden (jeweetwel, met van die magneetjes en/of weekijzeren bollen en spannende deviatietabellen)

Een groter tot groot probleem kan zijn: het permanent magnetisme van de boot zelf. Veel stalen en ijzeren boten/schepen zijn magnetisch van zichzelf, wat geïnduceerd of versterkt kan worden als ze altijd op dezelfde manier afgemeerd liggen of als er aan gelast wordt.
Als de boot magnetisch is of daar gevoelig voor is, dan kun je een gewoon kompas eigenlijk wel vergeten.
Vroeger kon je in enkele zeehavens je schip laten demagnetiseren boven een enorme spoel, maar volgens mij kan dat nergens meer.

Kortom: als het gaat, is het mooi meegenomen. En als het niet gaat, dan zijn er allerlei elektronische oplossingen, maar die kosten geld en stroom.
Sterkte,
Wim.

Ik zou (als ie dat echt wil) hem er een kompas-steller bij laten halen, en dan een kompas kopen wat je kunt compenseren. Dat is, samen met het bepalen van de beste plaats, een heel vak! Soms zie je op stalen boten zo'n kompas op een paal, middenin de kuip. Ik zou zo'n traject san onder begeleiding laten verlopen om enige kans op slagen te hebben.

Wat je ook kunt doen, is een goed, modern electronisch kompas (Maretron, Simrad) een meter of 3-4 boven dek, voorop de mast monteren. Met een moderne klok en 10Hz stuurt dit net zo intuitief als een ouderwets (schot of vrijstaand) kompas. Geen vertragingen of stroperige weergave. Functie voor AP krijg je er gratis bij

Nog een alternatief is een GPS kompas, die zijn voor <2000 euro te koop tegenwoordig, voedt het boordnet ook met 10 Hz en is qua plaatsing niet kritisch. Dat lijkt veel geld, maar een geschikt mechanisch kompas, het periodiek laten stellen geeft ook hoge kosten. Kijk eens wat een Plath kompas kost!

nou ja ik had m al overtuigd dat ie ook op de multiview kan sturen. naar een waypoint of op gps koers.
Maar als alles uitvalt heeft ie niks.

Dan is wellicht een hand gps op batterijen een alternatief?

budget is ook niet echt overdreven hoog.

Je kunt niet op 1Hz data sturen! Probeer maar eens, mbv een COG of highway scherm. Gaat of ontzettend schokkerig, of te traag! Een automaat kan dat wel, indien je deze traag genoeg instelt (qua ruddergain en dode band). Prestaties zijn dan zeer matig.

Zou moeten kunnen, maar niet op iedere willekeurige plek. Je kan met een peilkompasje wat verschillende posities proberen. Een afwijking van 15 tot 20 graden (meer gaat soms ook nog) is door een kompassteller nog weg te werken.
Als je een aanvaardbare plek gevonden hebt dan nog wel even dubbelchecken op een andere koers.

En als je het kompas niet corrigeert, maar gewoon de boot op de juiste koers legt aan de hand van gps, en dan stuurt op de dan aangegeven waarde op het kompas?

De afwijking van je kompas(deviatie) ontaat doordat het scheeps magnetisch veld het aard magnetisch veld 'afbuigt'.
Maar niet alleen afbuigen, als ze in tegenovergestelde richting staan werken ze elkaar tegen. Kan zo zijn dat ze elkaar (bijna) opheffen en dan blijft er niets over voor de kompasroos om zich op te richten.
Een ander punt is dat bij een grote deviatie deze veel kan veranderen bij een relatief geringe koers verandering. Als je een deviatie verandering van zeg 30 graden hebt bij een koers verandering van 40 graden, dan kan je je wel voor stellen dat dit geen sturen is.

ja zoiets vermoedde ik al.

wat zou dat kompasstellen ongeveer kosten?

Als oude staalman raad ik een magnetisch kompas op een kleine stalen boot af, er zijn nu betere opties. Bang voor stroom uitval.. een goed handkompas is dan volgens mij een betere optie.

Staal en kompassen hebben meestal een slecht huwelijk.

Als hij een back up systeem wil hebben kan hij misschien beter een handheld gps op batterijen kopen. Zo'n magnetisch kompas vraagt een degelijke deviatie tabel, bij koersen rechtop, schuin over bakboord in 10 en 20 graden helling en over stuurboord nog eens. De afwijkingen zijn nergens lineair of voorspelbaar.
Wil hij perse iets magnetisch dan idd een peilkompas of een verrekijker met peilkompas. Blijft het nog testen wat de beste positie is, maar dat kan.

ja precies, en dat is een betaalbare oplossing.
persoonlijk denk ik eigenlijk dat ie sowieso het markermeer voorlopig niet af komt hoor. En dan is de knrm ook in de buurt.

Wat is er tegen om een BT gps logger aan je kaart op een laptop of tablet te koppelen? Heb ooit zo'n gps gekocht bij Star Navigation? en het werkt nog steeds naar behoren.

Hij krijgt alles om juist te navigeren.
Het gaat dan dus in feite altijd prima zonder kompas.
Voor die ene keer dat echt alles uitvalt kan hij dan de handgps gebruiken.
Dat is dan misschien niet makkelijk sturen maar hij komt er wel.
Daarvoor is het moeilijke van een normaal kompas niet nodig

Volgens mij heeft elke boot wel één of meerdere gadgets die helemaal niet zo nodig zijn. Vergeleken bij heel veel van die spullen valt een kompas nog wel mee. Geef Gun die man gewoon een goedkoop tweedehands kompas (al dan niet op de hand) en laat hem zelf ervaren wat hij er van vindt. Kan hij mooi vergelijken met de high tech navigatie en een eigen mening vormen.




Op mijn stalen boot: Boven het luik, onder de buiskap. Geen klachten. Deviaties van de stuurtafel vallen mij mee. Krijg de foto niet gedraaid.

Geef???

Ik heb een stalen schip met gewoon een Sestrel Moore kompas boven de garage, die met inderdaad wat compensatie magneetjes erom heen heeft.

Een elektrisch kompas is natuurlijk een alternatief, tenzij je stroom helemaal uitvalt.

Idem stalen schip met Sestrel Major kompas op stuurkolom.
Werkt redelijk, misschien niet op graden nauwkeurig maar je kunt er goed op sturen.
Ik kan uit ervaring zeggen dat koers sturen op GPS of radar zonder zichtreferentie (mist bijv.) onmogelijk is: de informatie is te traag.
In dat geval moet je een kompas, stuurautomaat of bochtaanwijzer hebben, en hiervoor hoeft het kompas helemaal niet nauwkeurig te zijn: je kunt de gevaren koers altijd ijken met GPS oid en bijstellen.

Spieboom schreef :
Een electrisch kompas is ook een magnetisch kompas hoor. Tenminste als je een betaalbaar electronisch kompas bedoelt.Alleen heeft die geen bewegende roos maar meet het magnetisch veld met een fluxgate sensor.
De enige die geen last hebben van deviatieproblemen zijn inderdaad een gps kompas en een gyrokompas.
Ad

En die zitten boven het budget.
Thx voor de input.

Even een schop omhoog:

Ik wil m'n kompas laten stellen, boot ligt in Hoorn.
Heeft iemand een suggestie wie ik hier voor kan bellen?

Google levert allerlei resultaten van restaurants en scholen tot opleidingen voor kompas-steller, maar ik zoek iemand met ervaring. Ik zag ook al Datema en 2 organisaties in Rotterdam voorbij komen, maar misschien is er iemand dichter bij de boot in regio Hoorn.

Me?
Doe maar even PB

Fortura schreef :
Zonde van je geld en moeite, helaas.

Met het programma C-Swing van Pangolin kun je op een zonnige dag eenvoudig zelf een deviatietabel maken. Ook zit er een mooie help file bij hoe je je kompas moet compenseren.

Binnen afzienbare tijd komt er ook een plugin voor OpenCPN beschikbaar voor het maken van een deviatie tabel. (Ben bezig met de puntjes op de I) Werkt ongeveer gelijk aan C-swing, maar je kan een ware peiling van een object ook eenvoudig uit OpenCPN halen. (En net als O zelf, opensource en gratis)
Zelf compenseren kan ook, geen rocket-sience, al hebben de meeste mensen daar geen 'gereedschap' voor. Wie heeft er een peiltoestel/pelorus aanboord? En een doos met een assortiment magneetjes?

Dirk