Het filmpje van Novak moet wel in de juiste context bekeken worden. Wat een mooie oplossing is voor een 80 voeter is nog niet direct een mooie oplossing voor een 30 voeter.
Op een boot als de Pelagic Australis is een 4e rif inderdaad veel beter dan een trysail als voor een 30 voeter.
Ik moet er niet aan denken dat er een giek aan mijn stormzeil vastzit. Als ik onder dat soort omstandigheden vaar dan laat ik de giek op dek zakken en die word met het uiteinde aan de voetlijst vastgeknoopt. Er zit zoveel kracht achter een stormzeil in de wind dat een giek een levensgevaarlijk projectiel word. Op een boot als die van Skip is dan geen probleem omdat die ver boven je hoofd hangt. Op iedere andere boot dat je gehurkt de giek nog tegen je aan kan komen is in mijn boekje en trysail verplicht en een 4e rif uit den boze.
Ik wil hier echter wel twee kanttekeningen bij maken, en dat is:
A: een trysail moet effectief, makkelijk te zetten en onafhankelijk van het grootzeil zijn.
B: alleen noodzakelijk in bepaalde vaargebieden.
Uitleg bij A:
Een trysail moet je mee aan de wind kunnen varen, en om dat voor elkaar te krijgen heb je en tophoek hoogte nodig die minimaal tot halverwege de mast komt, anders heft het echt geen zin om op een dergelijk zeil te vertrouwen. Rakbanden zijn wat mij betreft uit den boze. Om het zeil aan te slaan moet je boven je bestaande grootzeil klimmen. Niet leuk in de haven, onmogelijk in een ruig zeetje. Daarnaast moet en trysail omhoog kunnen terwijl je grootzeil nog staat. Je moet namelijk altijd drukhouden om te voorkomen dat je dwars op de golven komt te liggen.
Het trysail moet dus op een aparte rail gezet worden, je hebt eigenlijk geen keus. Doe je het anders, dan houd je jezelf voor de gek met een veiligheidsmiddel dat de boel in werkelijkheid gevaarlijker maakt.
Dan wat betreft punt B,
Als je maximaal 3 of 4 daagse onafgebroken tochten maakt zie ik niet echt het nut van een 4e rif of trysail. Ook als ik de wereld rond zou varen via de kokosnoot route zou ik zelf niet het geld vor een trysail uitgeven. Die ene keer dat je eventueel in een storm terecht komt kun je wel uit de voeen met een standaard stormfok. Ben je echter van plan om in de hogere breedtes te gaan varen voor langere afstanden (is oversteken van 500 mijl of meer) dan zou ik zeggen dat een trysail en must is. En als je boot an weer zodanig groot is dat de giek geen gevaar meer kan vormen, dan heeft een 4e rif een aantal voordelen boven een trysail.
Wij hebben het zeiltje nu een keer of 3,4 moeten gebruiken, en ik zou echt niet meer zonder willen in ons vaargbied.
Onze eerste serieuze storm hadden we het trysail aan de mastvoet (rail loopt door tot op dek)aangeslagen liggen, maar door de overkomende golven zijn we het bijna verloren. Als je een goed systeem hebt uitgekozen, dan is aanslaan maar 2 tot 4 minuten werk, en dat kun je zittend doen. Sindsdien slaan we ons trysail nooit of te nimmer meer aan voordat we het nodig hebben omdat het slijt bij iedere golf, en je de kans hebt dat het zichzelf loswerkt.
Dit is ons zeiltje: