Onderwerp: Helmstok versus stuurwiel

Volgens mij was T.S. Bezig met de afweging helm of stuur voor een Dehler 34. Zowel de JV versie als de het oude vd stadt ontwerp (weet even niet wat T.S. Op het oog had) zijn uitgerust met een balansroer. Ik kan me uitstekend voorstellen dat er schepen zijn die wat kuip inrichting of roertrim volstrekt ongeschikt zijn om met een helmhout te sturen. Echter dit geldt beslist niet voor een Dehler of een vergelijkbare 34 voeter.
Blijft over een kwestie van smaak en of gebruiksgemak. Mijn voorkeur zou altijd keep it stupid simple zijn.
De enige keren dat ik wilde dat ik een stuurwiel had was met een volle kuip mensen kruisend op smal water. Dan wil er nog wel eens iemand in de weg zitten met een helmhout. Verder zou ik altijd de voorkeur geven aan een helmhout op een 34 voeter.

Veel voor en tegen argumenten, toch neig ik een beetje naar de helmstok. Ik zie wel wat er op mijn pad komt en zal de koop maar niet van de besturing laten afhangen.

Henk

ZA1 De Jager is ook met een joystickje te sturen, 16 meter Lemsteraak.. Maar dat zijn wel een beetje de uitzonderingen, uit welingelichte bron vernomen dat Gerard Dijkstra bijvoorbeeld heel veel moeite heeft moeten doen om z'n boot fijn zeilend te krijgen met helmstok.

Met een goede stuurinrichting en wat gewenning kan je met een stuurwiel even strak en met evenveel feedback sturen als met een helmstok. De echte verschillen zijn meer praktisch. Een helmstok komt tot ver voorin de kuip, dat maakt je 'leefruimte' onder zeil kleiner, maar je kan wel weer beter achter een buiskap zitten. In zwaar weer met flinke golven van voor kan je achter een stuurwiel staan voor beter uitzicht. Met een stuurwiel zit je fijner aan lij te sturen, met een joystick ben je flexibeler in waar en hoe je aan loef zit. Stuurwiel is makkelijker manoeuvreren, zeker met gashandle op kolom. En zo kan ik nog wel even doorgaan, erg persoonlijk allemaal.

FMJ ik geef je groot gelijk met je serieuze benadering,een stuurwiel geeft echt meer voordelen dan een eeehhhhhhhh helmstok,kost me wat moeite ,maar zoals ik al eerder zei het is voor iedereen weer anders,de 1 rijdt in een lelijke eend de ander in een mercedes,en wat de skutsjes betreft,die moeten authentiek blijven,dat is een s.k.s reglement,anders hadden de meesten ook wel een mercedes oh sorry een stuurwiel

Mijn vorige schip had een helmstok en mijn huidige een stuurwiel maar wil niet meer zonder. Al was het wel ff wennen, je bent geneigd om de verkeerde kant uit te sturen maar dit verdwijnt na korte tijd. Maar gezegd moet worden dat ik ook niet een schip zou willen hebben met een stuurwiel van 1,5 tot 2 mtr want dit lijk me ook niets. Mijn stuurwiel in 90 cm en stuurt zeker zo fijn en precies als de helmstok.

Toen ik mijn Duetta 86 kocht had die een stuurwiel. Ik heb er een tijdje mee gevaren, maar na een paar maand toch het stuurwiel verwijderd (laten verwijderen) en een degelijke helmstock geïnstalleerd. Het vaart nu een stuk gemakkelijker, is minder vermoeiend dan een (te klein) stuurwiel , je verliest minder plaats in de kuip en de stuurautomaten zijn goedkoper dan deze voor een stuurwiel.
De keuze van een boot laten afhangen van stuurwie/helmstok is dus niet nodig : je kan het systeem achteraf steeds veranderen.
mvg
Marc

Tist schreef :

Dat je met een stuurwiel snel aan het zwalken komt gebeurt volgens mij omdat je met een stuurwiel (zeker met stangoverbrenging zoals ik die heb of hydraulisch ) vrijwel geen "feedback" hebt terwijl je dat met een helmstok wel hebt. Daardoor voel je met een helmstok beter waar de boot naat toe wil en stuur je bijna automatisch tegen. Met een stuurwiel moet er eerst een koersverandering zijn voor je reageert.
Ad

Dit is wel een beetje een appels-met-peren vergelijking nu. Je vergelijkt een systeem dat niet in orde is met eentje die wel in orde is. Een goed ontworpen goed werkend stuurwielsysteem heeft ook prima roergevoel. Een slecht ontworpen of slecht werkend helmstoksysteem (te veel 'balans', klemmende lagers, speling op de spi, verzin het maar) heeft ook geen roergevoel.

Over ZA1 de Jager: M'n vader is op die boot een dag stuurman geweest zonder enige zeilervaring. Had niet het idee dat ie daarna erg moe was ofzo.

FMJ schreef :
eens.
Een goed ontworpen stuurinrichting met een bijpassend goed ontworpen roer stuurt gewoon goed.
Als je je hele leven met een boomstronk hebt gevaren kan ik me enige aversie voorstellen (had ik ook). Maar de enige keer dat ik ons stuurwiel zou willen inruilen is als ik in de kuip (buiten het varen om) mijn knie stoot.
Wel een leuke discussie.

FMJ schreef :
Nee, dat is het niet. De bediening maakt niet uit. Een beroerde deur gaat niet fijn sturen als je er een goed wielsysteem aan koppelt. Al kan je met een wiel wel een grote vertraging aanbrengen om een niet helemaal optimaal ontworpen roer licht sturend te krijgen maar dan moet je wel grote draaien geven voor een beetje beweging.

Helmstok is lichter(kan zo 50 kg schelen), kan minder aan stuk, zit minder in de weg.
Zelf zit ik trouwens ook liever met een helmstok in de hand.

50 kg? waar haal je dat vandaan?we varen niet op coasters en een boomstronk ehhhhh helmstok minder in de weg?,daar verschillen we dan ook van mening,elke keer met zo'n hengel door de kuip te zwiepen als je overstag gaat neemt dat geen ruimte in?

Een helmstok of een stuurwiel?. Alles hangt af van het ontwerp.
Ik vaar met een Nicholson 31 (vaak solo) met helmstok.
Een stuurwiel zou niet passen bij deze boot. Ook vaar ik met een logger van 27 meter (120 ton) ook voorzien van een helmstok. Prima mee te varen, alleen twee vierlopers erop om te sturen.
Zelf vind ik het nadeel van het stuurwiel dat je vaak als stuurman weinig beschutting hebt en de neiging hebt om staande te sturen.
Plus je hebt er een heel mechaniek bij.
Dit wordt een eindeloze discussie. Er zijn voor beide systemen pluspunten en minpunten op te noemen.
Dus is het een persoonliujke keuze.

Volgens mij kan een helmstok nadat je de overstag ingezet hebt omhoog, heeft iedereen de ruimte om te doen wat er moet gebeuren en laat je het bijtijds weer zakken. Dit als de kuip wat klein is. Is toch heel wat makkelijker dan zo'n stuurkolom lijkt me.

Mijn persoonlijke voorkeur WAS een helmstok.
Noodgedwongen toch een boot met stuurwiel gekocht(de identieke boot met helmstok was voor m'n neus verkocht). Het stuurwiel bevalt me goed.

De DB1 waar ik op gevaren heb met helmstok alsmede de D34 uit 1989 die wij zelf nu 13 jaar in bezit hebben sturen als een scheermes. De kunst van sturen is juist NIET sturen maar trimmen. Deze boot is trim gevoelig wat betekend dat je een kleine marge hebt waarin een verkeerde trim niet tot consequenties leidt.

Teveel aan zeil brengt actief zeilen met zich mee, doe je dat niet (trimmen) ben je dus aan het sturen. Hoe schuiner hoe meer kracht het kost. Ben je dus een pasieve zeiler die ook niet znel minder zeil zet zou ik een stuurrad nemen.
Deze boot is een waterverplaatser die relatief snel aanspringt. Bij licht weer dus een voordeel. VD Stadt was echter van mening dat als je niet reeft bij 4 Bft je te weinig zeil hebt als het zachter waait. Dat zegt iets over de boot.

Achteruit varend zit de "stop" bij beide vrij ruim. Het roerblad kan dus tot verder dan 45 graden onder de boot. Dit geeft een aanzienlijke kracht als je een scherpe bocht wil maken bij achteruit varen. Die kracht kan onze dochter van 11 van 26 kg niet aan. Hier komt het stuurwiel dus van pas.

Hoe goed je ook trimt, de kracht die je nodig hebt om je helmstok te bedienen is groter dan bij het grote model stuurwiel. Zeker als je ook nog eens wat verder naar voren gaat zitten bij een helmstok en de joystick niet haaks op de helmstok staat. Dit kan je als nadeel zien of juist als voordeel omdat je juist beter gaat trimmen. Een stuurautomaat heeft echter naar mijn overtuiging minder kracht nodig (en dus stroom) op een stuurwiel dan een helmstok. Zeker als je alleen vaart en je binnen bezig bent is de trim niet altijd optimaal. Kan een overweging zijn.

De kuip is groot genoeg voor ons maar als je met 6 man toerend zeilt is het een sta in de weg kan ik mij zo voorstellen. Tijdens wedstrijden kan ik echter 8 man aan boord goed kwijt als ze op hun plek blijven.

Als ik bijna alleen maar solo zou zeilen zou ik een helmstok nemen. De grootschoot is dan ook makkelijker te bedienen en je kan verder naar voren zitten. We hebben haar echter gekocht met stuurwiel en bovenstaande heeft er toe geleidt dat we dat zo hebben gelaten.

Persoonlijke voorkeuren zijn dus doorslag gevend wat mij betreft.

Gr Michel

Het geeft inderdaad grofweg een 35 kg extra gewicht die hele stuurkolom etc.

Op zich heb ik weinig problemen met een stuurwiel. Heel wat charter bakjes gevaren met die dingen en dat ging best prima al waren de wielen wel eens te klein om fatsoendelijk te sturen (ver) uit het midden van de boot. Het waren allemaal >36 voeters waarbij er genoeg plek over bleef in de kuip en genoeg bemanning aanwezig voor de schoten.

Zelf heb ik echter bewust gekozen voor een helmstok. Ik zou ons kleine kuipje niet nog eens willen voorzien van zo'n stuurkolos in het midden. Extra techniek is ook niet gewenst. Maar de voorname reden is de bediening. Nu kan ik met de helmstok in de hand makkelijk bij de lieren en instrumenten komen. Bij veel boten met stuurwiel lijkt solozeilen aardig moeilijk door de positionering van de lieren. En dan is zo'n groot stuurwiel om van de gangboorden te kunnen sturen weer onhandig groot. Wij varen vaak shorthanded of met bemanning die een benul van zeilen heeft.

Dus ik heb geen grote hekel aan een stuurwiel maar imho hebben ze ook niks mee.

Capolavoro schreef :
Hier was ik het dus altijd roerend mee eens.
Maaaaaarrrrrrrr.
daarna een keer de schuttevear gezeild met een salona 37 met mooi carbon stuurwiel. Het gevoel was absoluut niet minder dan met een helmstok.
Later nog eens op een nieuwe Elan 34 gevaren, ook met stuurwiel. Wederom was ik verbijsterd hoe direct het was. (ik had slechte ervaringen met een heleboel andere stuurwiel boten)

Op kleinere boten kan een stuurwiel dus wel goed werken, maar:
1) de kuip moet er op ontworpen zijn.
2) een stangen besturing is te prefereren boven hydrauliek of kabels.
3) geen onnodige vertragingskasten inbouwen, een 2:1 van wiel naar roerkoning is voldoende. Ofwel je oeft het wiel maar 120-160 graden te draaien voor een volledige roergang van bb naar sb.)

Maar evenzo, als ik een boot zou ontwerpen die minder weegt dan 20 ton, dan komt er hoe dan ook een helmstok op.

De D34 heeft 2 mogelijkheden mbt de kuipbanken. Als er rekening is gehouden met een stuurwiel zitten er uitsparingen in de achterste kuipbank delen. Anders is er slechts een klein stuurwiel in te bouwen. Deze heeft zeker NIET mijn voorkeur. Het sturen zal prima gaan qua gevoel maar ik zou dan niet meer in het gangboord kunnen zitten.

Ons stuurwiel is de grootste versie die je erin kan zettn, ik meen 120 cm in doorsnee. Overbrenging onderdaad met stangen op een kwadrant en inderdaad met 160 graden grofweg van boord tot boord.

Gr Michel

@t

Je nadelen acht ik deels zeer subjectief of zeer persoonlijk van aard:

1) Mijn dochter zit ook wel eens in de weg
2) Dan neem je de grote
3) Jij hebt niet eens een buiskap
4) Oneens, stuurt net zo direct als het goed is gedaan
5) Probeer dat maar eens op de D34
6) Aan elektronica ook
7) De Bestevaer 65 ook, so what

Wat blijft erover ....?

Gr Michel

grover schreef :
Coasters hebben tegenwoordig vooral electro hydraulische roerbediening, met dubbele cilinder. Dat weegt met pomp toch aanzienlijk meer dan 50 kg.
Op menig bootje weegt de polyester roerstand al bijna de helft. komt nog een stuurwiel bij, lagers, stangen, kabels, kettingen,assen, whatever, kwadrant.(en de drank in de kuiptafel niet te vergeten, enige waar zo'n sta in de weg goed voor is, hik )
Dus ik denk dat je vrij snel boven de 50 kg uit komt op de meeste boten. op cruiser/racers zal het wel weer wat meevallen
En ja, ik vind een helmstok minder in de weg zitten.
Door de kuip zwiepen met overstag gaan, ja, maar dan vliegt er wel meer door de kuip. En daar hoort toch niemand te zitten In de haven kan die mooi omhoog.

Nuja, als er niemand in de draaicirkel van de helmstok hoort te zitten, betekent dat dat je de halve kuip niet kan gebruiken, zo ongeveer (en in die helft dus alleen in het gangboord kan zitten).

Met een stuurwiel is het weer bijna onmogelijk om zowel:
- een voldoende groot stuurwiel te hebben, zodanig dat je vanaf het gangboord kan sturen
als
- toch nog het stuurwiel normaal te kunnen passeren, zonder over de banken te hoeven klimmen dus, of er beurse knieen tegen op te lopen.

Er zijn maar weinig boten die het stuurwiel ergonomisch ZO voor elkaar hebben.

De grap van een kuip die uitgelegd is voor een stuurwiel is trouwens, dat je vaak daarin ook zwaaibereik hebt voor een helmstok, zonder dat mensen het ding in hun maag krijgen

Het kost alleen flinke stukken bakskist, om de kuip achterin zo'n eind te verbreden.

web schreef :
Dat valt ook wel weer mee, die kistruimte. Meestal niet meer dan een smalle uitsparing welke die ruimte minimaal beïnvloed. Het fijne bij een stuurwiel vind ik de handgreep bovenop de console, altijd fijn om even vast te grijpen voor de kuipzitters... Op de kuiprand zittend kan je ook zo lekker je voet er tegenaan zetten, ideaal. Bij de modellen met uitklaptafel en ingebouwde koeler is het wiel toch van ondergeschikt belang.

Denk dat alles staat of valt met een goed (balans-)roer de rest is persoonlijke voorkeur. Op de Salona40 zit helemaal geen vertraging, stuurwiel is 1:1, stuurt als een zonnetje en je voelt alles uitstekend.
Diameter v/h wiel is wel iets meer dan gemiddeld

soms heb je geen keus.