Onderwerp: Werkvolgorde epoxy

Bel even met Polyservice ( Gerard Lok) die is de auteur van het boek. Ik gebruik het zelf ook, al neem ik niet alles even serieus: korrel 200 vs korrel 120 etc.

Ilex schreef :
Voor wat betreft die vermeende discrepantie bij het afwerken van epoxylijm, c.q. fillets: je wilt niet afwerken met hars en weefsel, als de fillet nog 'zacht' is. Om het weefsel goed te ontluchten, moet er druk op worden uitgeoefend. Dat kan te kosten van de vorm van de fillets gaan.

Wat betreft de tweede vraag: het verschil tussen korrel 80 en korrel 120 is een keuzekwestie. Bij licht en dun weefsel is een fijnere korrel misschien een beter keuze.

Vraag drie: in de praktijk is de hechting tussen opeenvolgende lagen epoxy altijd wel goed als er zonder schuren binnen 24 uur wordt verder gegaan. Zeker als de epoxy onder optimale omstandigheden kan reageren. Leveranciers zijn altijd bang dat er bij de uitharding een aminelaagje ontstaat, dat de hechting van de volgende laag zou kunnen frustreren. Als de temperatuur en luchtvochthied goed zijn en de epoxy in normaal tempo kan reageren ontstaat er geen aminelaag.

Bij de volgende laag als de vorige laag nog enigszins plakt krijg je wel meer één geheel; het onderscheid tussen de lagen valt vrijwel weg.

Overigens kun je van dat schuren verlost raken door peelply te gebruiken. Zeker als tijd en arbeid er harder inhakken dan de kosten van het peelply.

Schuren is noodzakelijk voor de hechting bij "secundaire bonding"
"Secundaire bonding" levert een mindere sterkte op dan "chemical bonding"
Schuren is zonde van de laagopbouw cq. sterkte van het laminaat.
Schuren levert veel extra werk op, is ongezond met een grotere kans op allergische reacties.

Goed schuren betekent ook geen glimmende plekjes. Ga er maar aan staan

Moraal van het verhaal, pas het werk en planning zodanig aan dat je niet of zo min mogelijk hoeft te schuren. Mijn belangrijkste schuur martel werktuig is een powervijl voor de details waar je minder goed bij kunt of waar de peelply niet heeft gedekt.

Dus:

Altijd zoveel mogelijk "nat in nat" werken.
Bij lamineren alle lagen in één keer aanbrengen. Alleen een exotherme reactie of de zwaartekracht kan hierbij spelbreker zijn. In dat geval wachten op het "pikstadium" of werken in fases waarbij peelply je beste vriend is.
Fillets ook in één arbeidsgang verwerken. Dwz de fillet met verdikte epoxy aanbrengen en zodanig dat deze blijft "staan" en niet uitzakt, ook verticaal of op z'n kop, zeker niet eerst hard laten worden maar rond afstrijken en direct afwerken met glasvezel en peelply. Oh oh wat een mooie filletjes maak je zo.
Gebruik trage harders zodat de verwerkingstijd langer is.
Bij coatings zonder laminaat wachten op het "pikstadium" voor de volgende laag.

Kenmerk van een goede houten (multiplex) epoxy boot is dat het hout rondom met epoxy is ingepakt, met of zonder laminaat. Het vochtgehalte van het hout is daardoor niet meer aan wisselingen onderhevig en zal dus ook niet meer kunnen "werken" waardoor schuervorming uit blijft. Met laminaat geeft een hogere laagdikte, is beter bestand tegen beschadigingen en verwering en maakt verbindingen nog sterker. Noodzakelijk is het echter niet. Dit alles werkt alleen als het vochtpercentage van het hout <12% is tentojde van het "inpakken" daarvan.

@Stegman hoeveel km fillet heb jij zo gemaakt

Lamineren is ook een techniek. Stegman heeft het wel juist maar gebruikt blijkbaar de verkeerde techniek. Het laminaat (strookjes biax 45/45 van 7-15 cm breed afhankelijk van) moet je eerst met epoxy verzadigen op een ondergrond van plastic folie. Dat gaat het beste met een squeegee. Nadat het lapje geheel transparant is en de overtollige epoxy verwijderd neem je het natte lapje mee naar de fillet en vlijt het daar overheen met een ronde kwast in de nog natte fillet. Niks geen luchtbellen (edit Stegman heeft zijn oorspronkelijke tekst gewijzigd) Zodra de verdikte epoxy het natte lapje ziet gaan ze innig met elkaar verstrengelen. Je kunt dat nog bevorderen door zachtjes met de natte kwast hun huwelijk te bevorderen en de fillet haar prachtige strakke vorm geven. Twee lapjes verspringend aanbrengen zijn meestal wel voldoende en als er dan nog iets tegen sputterd kun je dat met peelply verder boetseren.

Zo maak je nette fillets

Edit:
Mooiste is als een helper je de natte lapjes kan aangeven. Als die helper er niet is en je fillet is niet direct in de nabijheid daar waar je de lapjes impregneerd, kun je ook eerst alle benodigde lapjes lamineren, verzamelen in een bakje en alles in één keer meenemen naar het werk. Dat vergt wel een goede voorbereiding.

Eerst alle lapjes op maat knippen en de volgorde cq. routing bepalen. Ook het peelply. Dan de fillets maken met verdikte epoxy, afhankelijk van de harder, het vulmiddel en je fysieke conditie een hoeveelheid die je nog net kunt behappen en niet al aan het uitharden gaat. Want dat kan soms snel gaan, vooral met aerosill als vulmiddel. Vervolgens alle lapjes in de omgekeerde volgorde als waarin je ze wilt aanbrengen impregneren en in een bakje stapelen. Het bakje meenemen naar het werk en voorzover je de volgorde nog kan herrinneren op de nog natte fillets aanbrengen.

Ik heb onlangs in een ander draadje daarover een filmpje gepost. Zie onderstaand. Overigens is dit wel een zeldzaam geval waarin ik geen peelpy als afwerking heb gebruikt. Dit was nl. de laatste handeling voor dit onderdeel, krijgt geen nabewerkingen meer en is uit het zicht
Het filmpje start als de epoxyfillets juist daarvoor al zijn aangebracht en het alleen nog de natte lapjes zijn die aangebracht worden. Wel op z'n kop en als ik het mij goed herrinner 3 laags.



Edit 2
De radiator kwast die ik hier gebruik is minder ideaal voor mooie fillets. Beter een ronde kwast zoals boven genoemd. Reden voor de radiatorkwast in dit geval is dat ik het werk al liggend moet uitvoeren. Een gewone kwast zou mij het zicht te veel ontnemen en drupt te veel bij dit ondersteboven werk. De radiator kwast heeft ook een groter bereik wat het werk weer iets aangenamer maakt.

En o foei, pvc handschoentjes ipv nitril

Prachtig!
Wat een antwoorden allemaal, bedankt!

Ik begrijp hieruit dat ik tijd kan winnen door een betere planning en vooral door meer nat-in-nat te werken. Het zal wat oefening vragen, maar ik ga het zeker proberen. Nu was ik altijd braaf aan het wachten of overbodig veel aan het schuren...

Peel-ply had ik net ontdekt... Dit gebruik wordt uitgebreid

Noballast, in je filmpje leg je alle lagen nat-in-nat. De lapjes zijn verzadigd. Is dit voldoende of moet er nadien nog een extra laag epoxy over?
Of is dit enkel voor het lakken zodat alles beter opgevuld is en niet zozeer voor de sterkte?

Overigens heb ik squeegee moeten googlen... Bij ons heet dat gewoon een aftrekker

Ik gebruik ook zo'n trekker die voor de ramen bedoeld is. Een roze van 1,50e.

Overigens kun je op de fillet zelf ook een strookje peelply strijken met een kwast, als je er niet aan toe komt meteen te lamineren. ik mix vaak zo dat de fillet al ver aan het gellen is als ik er met mijn geimpregneerde lappen weer bij kom (fillet zetten, peelply, buiten de boot verder impregneren, en dan pas weer de boot in.

Oh, en op plastic impregneren, afdekken met plastic, en de lucht er even uitwrijven. Dan kun je er eventueel makkelijk vormen uitsnijden (kun je van te voren al uittekenen op de afdekkende laag plastic). Vezels blijven ook veel beter in vorm, en zijn veel netter aan te brengen, en minder kans op conterminatie.

Voor het afwerken van fillets gebruik ik altijd een rol kant-en-klaar glasweefsel van 5 cm breedte van Polyservice. Hoef je dus niet te snijden of te knippen en rafelft niet.

jerry schreef :
Dit band als afwerking is prima. Constructief zal het ook wel wat doen maar niet veel. De helft van de vezels liggen immers parrallel aan de fillet en doen dus niet mee in de verbinding. Maar goed, voor hout op hout kan het allemaal wel wat minder.

Voor een constructieve verbinding in laminaat heb je wel wat meer breedte en gewicht nodig.
Ter info, dit 45/45 legsel is wat ik gebruik en meestal verspringend in 2 lagen (=900 gram).

Zou iemand er er voor voelen om een workshop voor beginners te organiseren? Net als we toen met het onderhoud van een bbm hebben gedaan.
Lijkt mij super interessant en leerzaam maar voor uit mezelf experimenteren is de drempel net iets te hoog

Ja hoor, daar wil ik best aan meewerken. Helaas heb ik nu zelf geen locatie meer dus dat zal iemand anders moeten verzorgen.

Lijkt mij iets dat toegesneden moet worden op de dagelijkse praktijk van het repareren en verbeteren van onze bootjes.

Welke onderwerpen zou je behandeld willen zien ?

Vacuuminjectie en onder vacuum lamineren..

Voor mij zou het echt de basis zijn, bv een gat van een voormalige huiddoorvoer, of groter na iets dat afbrak, of iets groters, bv een omhulsel maken voor instrumenten, en dat vanaf het allereerste begin.

+10

holtere schreef :
+10

Edit: XanderB kwam er net tussen. Wilde bericht verwijderen voor de duidelijkheid, maar gaat niet meer, en nu wordt het een potje

holtere schreef :
Dan zal ik mijn laatste paneel daarvoor bewaren. Moet het niet nog te lang duren.

Strak plan
Ik kan vanaf 1e week van september maar heb geen ruimte of zo...

Misschien een ruimte en spullen regelen bij een leverancier?

Bijkomende vraag: is het van belang eerst te lijmen (fillet) en dan de plaat in glasweefsel te zetten? Of kan je ook een plaat op voorhand in weefsel steken (in de gewenste laagdikte) en dan pas lijmen?
Ik begrijp dat een tape glas bijdraagt tot de sterkte van het gelijmde. Daar gaat het even niet om...

Ik lijm eerst. Maar geen fillet, gewoon koud op elkaar en netjes afgestreken zodat er aan beide kanten een schone hoek is. Ook het peelply laat ik zitten, behalve een strookje van 2cm breed (bij 16mm paneel) voor het lijmvlak. In geval van hout kan het lonen om af te tapen. Of niet. Als je binnen 24hr verder gaat met de fillet hecht alles nog op elkaar. In ieder geval, het paneel is zo gefixeerd. Dan de dag erna (of ander moment) de fillet aanbrengen.

Is het een rottige plek of kun je er moeilijk bij maak ik ook wel een lijmflens. Ik heb een hekel aan ondersteboven werk, dus in dat geval ook meestal wel een flens. Die maak je net als elke andere fillet, maar ipv het andere paneel gebruik je nu een malletje (balkje, strookje hout, etc) gewikkeld in verpakkingstape. Of je fixeert het paneel tijdelijk op een met pastic folie gedekte tafel/plank. Toevallig vandaag nog gedaan. Zal er zo straks even een foto van maken en hier toevoegen.


Flens maken met tijdelijk balkje als mal.


Flens maken met tafel als mal.


Deze foto geeft wel een idee van het resultaat, in dit geval tbv de bedbodem in de voorpunt en onderaan de foto tbv de kajuitvloer.

Ilcigno en ik hebben in 2013 een workshop georganiseerd over het bouwen van een roerblad. Het ochtendgedeelte was toen theorie, het middaggedeelte praktijk:
klik

We konden het bedrijf van noballast gebruiken en kregen de materialen van de site-sponsor polyestershoppen.

Als iemand een locatie weet dan wil ik wel weer organiseren.
Als Ik alvast Noballast/Henny uit mag nodigen als deskundige?

Groetjes, Rob

Alweer top antwoord!

Het idee van 2cm vrij te houden en de rest af te dekken met peel-ply is een antwoord op mijn denkpiste.

Het gedoe met flensjes is wel knap gezien.
Vooral voor schotten e.d. lijkt dit handig werken.
Waar ik nog niet helemaal mee ben: die flens hardt uit en dan... lijm je het met epoxy?

roblisto schreef :
Kijk, hier heb ik wat aan!


Edit: je hebt ge-edit!

Ilex schreef :
Hetzelfde spul als waarmee je de fillet gemaakt heb. Flensje 5 cm breed. Ga je er hout op verlijmen dan beter katoenvezels genomen.

Lijkt me reuze interessant zo'n workshop!

Ik heb tijdens de bijeenkomst van Zuid een palaver gehad met Friendly sailor. Hij heeft een min of meer geschikte ruimte en wil die graag ter beschikking stellen. De lokatie is in de buurt van Breda.
Zou het een voorstel zijn om een workshop daar te organiseren?