Onderwerp: Optimist PolyJerry

Omdat ik niet iedere dag wil gaan zeilen met de O-jol, mijn vingers jeuken en ik al 6 keer diverse typen Optimisten heb gebouwd of gerepareerd, heb ik een nieuw project gestart: de bouw van een Optimist in met glasvezel gewapend polyester (GRP). Omdat ik nog nooit complete vormstukken heb gelamineerd, volg ik in principe de werkwijze zoals beschreven in het boekje "Handboek Kunststoffen" van Polyservice.De grootste uitdaging lijkt me te zitten in het bedenken van de diverse details: de bootrand (rubber of toch maar hout?), bevestiging mastdoft, detaillering en bevestiging zwaardkast,wel of geen luchtkasten, verstijving van de romp.
De volgorde van de bouw is: eerst een "plug", eigenlijk de uitwendige vorm van het bootje. Daarna een mal van GRP van voldoende stijfheid. Als dat gelukt is: het lamineren van de romp van de boot. Tenslotte het afbouwen: mastdoft, luchtkasten, zwaardkast, middenspant, bootrand. In het achterhoofd houd ik de optie open dat het bootje ook geschikt moet zijn als bij-boot bij een groter jacht. Leuk voor de kinderen om mee te zeilen of te roeien, maar ook moet er een licht motortje achter kunnen. Ik ben begonnen met het maken van de "plug". De mallen van de Optimist in WoodEpoxy en de daarbij horende "wieg" waren nog beschikbaar. De onderdelen die samen de romp vormen zijn gezaagd uit goedkoop hardhout triplex van 5,5 mm en met Stitch-and-Glue aan elkaar gezet. Voor de verstijving van de romp zijn langs de randen latten aangebracht, hebben de voor- en achtersteven een extra plaat spaanplaat gekregen en zijn 2 spanten, ongeveer op de plaats van de definitieve spanten aangebracht. Verder zijn op 3 plaatsen horizontale schotten aangebracht. Nadat de epoxy van de fillets was uitgehard heb ik de boordranden vlakgeschaafd en rondom een strook triplex van 70 mm breed gelijmd. Deze strook steekt ongeveer 25 mm buiten de romp. Misschien moet daar nog iet van af als ik het rubber profiel (laatste foto) wil gebruiken als stootrand. Hangt ook een beetje af van de uiteindelijke stijfheid van de romp.De "plug"lijkt me wel stijf genoeg om de mal van te maken.

Gaaf!

Mooi hoor!

Mooie klus. Blijf je wel posten? Wil ook graag het eindresultaat zien!

Leuk! Ga je de bodem in sandwich maken net zoals bij de moderne polyester optimisten?

mgbgt1975 schreef : natuurlijk!

FMJ schreef : goede tip, maakt de bodem gelijk stijf. Neem ik mee zodra ik er aan toe ben.

De "plug" is bijna klaar: het multiplex geschuurd en voorzien van 1 laag epoxy. De rand van het boord is opgevuld met ingedikte epoxy om een mooie holle rand te krijgen. De lichte vlekken zijn geplamuurde gaatjes van het binddraad en andere ongerechtigheden.

Na het licht opschuren van de epoxylaag heb ik een laag DD-lak aangebracht omdat de "plug"zo glad mogelijk moet worden. Na uitharding en licht schuren komt er nog een 2e laag DD-lak op.

Dat is knap werk. Ik moest drie keer lezen voor ik het snapte. Je maakt eerst de bootvorm (het positief) , daarna de mal (het negatief) en daarna pas de boot.
Respect!

Heel vet dit! Ga het volgen

Leuk. Maar waarom niet het hele ding in schuim sandwich gemaakt. Had je de plug en mal bespaart. En veel lichter en tegelijkertijd erg stijf.

Had ook gekund, maar ik dacht de mal nog wel eens te kunnen gebruiken ( of uit te kunnen lenen). Ik heb nog niet eerder iets gemaakt met de " handlayup " methode.

Je zou ook nog een binnenschaal kunnen maken en de ruimte vullen met pu. Heb je een mooie afgewerkte binnenkant en de binnenkant vullen met 2comp pu. Alhoewel me dat erg tricky lijkt.

nardus schreef : De meeste polyester Optimisten hebben ook een binnen- en buitenschaal. Die binnenschaal kun je alleen niet maken van de "plug " die nu heb. Voorlopig houd ik het op een buitenschaal van plm 4 mm. De details van de zwaardkast, het mastdoft, de luchtkasten etc moet ik nog definitief beslissen. De boordrand doe ik met een rubber profiel . Wordt vervolgd.

Nu de plug klaar is, zou ik kunnen beginnen met het maken van de mal. De volgorde zal zijn: (zie het Handboek Kunststoffen van de Fa P.)aanbrengen lossingswas,gelcoat, glasmat met polyester in meerdere lagen. Omdat de mal tamelijk slap zal zijn, zal deze verstijfd moeten worden. De laatste dagen heb ik daarom van allerlei resten hout op de plug een frame gemaakt dat op de mal kan worden gelijmd met epoxy of polyester zodra de laatste laag glasmat is aangebracht. .
Ik moet er nog achter zien te komen hoeveel lagen glasmat van 450 gr/m2 er nodig zijn om een stevige mal te maken. Iemand ervaring daarmee?

Ik zou voor de mal rovimat gebruiken ( beterzeilen.nl/zeilen/gewichts...it-op-een-schip.html) . Werkt lekker snel . Drie lagen zijn ruim voldoende mits je verstevigingsribebn aanbrengt.
Daarvoor zijn trouwens de bekende flexibele pvc electriciteitsbuizen erg geschikt .
Deze aanbrengen vóór de laatste laag rovimat.
Het zijn trouwens niet de buizen die de stevighed geven maar de rib van polyester/glasvezel.
Daarom zouden kartonnen rollen ( keukenrollen) net zo goed gaan.
Ad

Goede tip Yellow Boat! Aan rovimat had ik nog niet gedacht. De verstijvingsribben heb ik al klaar.

Hi,

Rovimat hoort absoluut niet in een mal. Roving geeft teveel print. Straks bouw je opti's met een vooraf ingebouwd schaakbord-motief. Not done!

Kartonnen kokers als versteviging zijn al sinds de jaren 70 hopeloos achterhaald. Het karton neemt vocht op en verpulverd en je blijft achter met een halfbakken verstevigingsrib.
Oude mallen met dat soort halfbakken constructies hebben op die plekken meestal osmose en dat is niet voor niks.

Met het frame dat je hebt voorbereid zou ik de dikte op een millimeter of 5 durven houden. Zeker als je niet heel veel boten gaat bouwen.

Eerste laag met zo licht mogelijke mat beginnen. Voor perfect oppervlak een vlies, daarna 2x225 en 1x300 en laten uitharden. Dan per 3mm opbouwen bij standaard polyesterhars.
In jouw geval een laagje 225 en dan 2x300 als eerste laag moet lukken. Verharder laag houden (1%) en rustig uit laten harden. Daarna in twee keer 4 lagen 450 aanbrengen. Beide keren weinig verharder gebruiken en rustig uit laten harden.
Dan zit je volgens mij rond de 4,5mm en dat moet voor jouw toepassing wel voldoen.

Het vastplakken van het frame geeft behalve sterkte ook extra dikte. Als je daar epoxy voor gebruikt, krimpen de lijmranden niet door de mal heen. Bij polyester loop je dat risico wel.

Succes!
Arent

Deze week heb ik de bouw van de Optimist PolyJerry weer opgepakt. Polyester, glasmat, gelcoat en alle andere benodigdheden gehaald. De plug was al klaar in de zomer van 2015 en lag onder een Gammazeiltje achter in de tuin. Kwam er nog goed uit zonder waterschade. Ben begonnen met de plug goed schoon te maken en de afwerklaag van DD-lak op te schuren met waterproof papier korrel 1000.

De plug wordt daarna voorzien van 5 lagen lossingwas, en daarna 2 lagen gekleurde gelcoat.

Vorige week heb ik de plug voorzien van 5 lagen Lossingswas. Dat gebeurt om de mal later goed te kunnen lossen van de plug. Vandaag is de plug voorzien van 2 lagen met blauwe kleurpasta ingekleurde gelcoat.
Ik werk volgens het Practijkhandboek Kunststoffen van Polyservice. Het blijkt allemaal te kloppen: de Gelcoat is na 2 uur plakkerig, maar geeft geen kleur meer af en is dus geschikt om er de 2e laag op aan te brengen.Het is wel even wennen om nu met polyester te werken, waar ik eerder alleen met epoxy heb gewerkt.
Morgen gaan de eerste 2 lagen glasvlies er op. totaal moeten er 5 lagen op, waaronder 1 laag Rovingweefsel.

Waarom eigenlijk niet met epoxy, dan? Gaat dat niet met deze methode met gelcoat?

@ Redshift. Epoxy en polyester zijn verschillende kunststoffen. Het fijne weet ik daar niet van, dat is meer iets voor de chemici onder ons. Epoxy hardt uit in 24 uur en kost plm € 28 per kg en polyester is min of meer stijf in 1 uur en kost €5 / kg. Om bij deze mal in epoxy een laagdikte van 5 mm op te bouwen zou dus een veelvoud kosten van de polyester mal.
Epoxy heb ik de laatste jaren veel gebruikt als lijm en om multiplex mee te conserveren. Ook wel om de huid van de Olympiajol met een dun glasweefsel te beplakken. Polyester is dus geheel nieuw voor mij.

Daarbij zijn epoxy mallen wat moeilijker in onderhoud.

jerry schreef :
Als je polyester voor € 5,-/kg koopt, dan spreek je over de aanschaf van een can van 20 kg. Koop je epoxy (en harder) in vergelijkbare hoeveelheden dan kom je tussen de € 10/kg en € 15/kg uit.
Waar in dit verband die € 28,-/kg voor epoxy vandaan komt is me niet duidelijk.

lodewijk stegman schreef : Epoxy incl harder kocht ik per kg voor plm €28 incl Btw. Polyester nu voor het eerst in grote hoeveelheid (25 kg) . Waarom zou ik een mal bouwen van epoxy+glasmat in plaats van polyester+glasmat?